Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem :

WEBSITE TẢI TÀI LIỆU NHIỀU NGƯỜI TIN TƯỞNG NHẤT VIỆT NAM

Chữa lỗi về chủ ngữ và vị ngữ (tiếp theo)

img

Hướng dẫn soạn văn 6 – soạn bài Chữa lỗi về chủ ngữ và vị ngữ (tiếp theo) – Tài Liệu Chùa

Thuộc mục lục Soạn văn 6 | Soạn văn lớp 6 | Soạn văn 6 Bài 30 | Soạn bài Chữa lỗi về chủ ngữ và vị ngữ (tiếp theo) | Tài Liệu Chùa

soạn văn 6 soạn bài Chữa lỗi về chủ ngữ và vị ngữ (tiếp theo)
soạn văn 6 soạn bài Chữa lỗi về chủ ngữ và vị ngữ (tiếp theo)

Mục đích của bài học, giúp các em nhận ra và khắc phục các lỗi:

– Đặt câu thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ;

– Đặt câu không phản ánh đúng mối quan hệ ngữ nghĩa giữa các bộ phận câu.

A. Hướng dẫn tìm hiểu bài

I. Câu thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ

Câu thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ thường là những câu mới chỉ có thành phần phụ trạng ngữ phát triển dài. Người viết lầm tưởng cụm từ có một độ dài nhất định đó đã là câu hoàn chỉnh cho nên đã đặt dấu chấm ở cuối cụm từ.

Như vậy, nguyên nhân mắc lỗi chủ yếu do người viết không nắm vững cấu tạo của cậu, không ý thức được rằng tập hợp từ đã viết chỉ là thành phần phụ và câu còn thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ.

Cách chữa thông thường đối với loại câu sai này là thêm cụm chủ vị vào sau trạng ngữ.

Chỗ sai trong các câu dẫn ở SGK trang 141 và cách chữa: 

a. Mỗi khi đi qua cầu Long Biên.

a. Bằng khối óc sáng tạo và bàn tay lao động của mình, chỉ trong Uòng sáu tháng.

Cả hai câu trên mới chỉ có thành phần phụ là trạng ngữ, thiếu thành phần chính là chủ ngữ và vị ngữ.

Cách chữa các câu trên: thêm chủ ngữ và vị ngữ vào sau trạng ngữ để thành câu hoàn chỉnh.

a. Mỗi khi đi qua cầu Long Biên, tôi lại nhớ đến vai trò chứng nhận lịch sử của nó.

Trong đó:

+ Chủ ngữ: tôi

+ Vị ngữ: lại nhớ đến… của nó

b. Bằng khối óc sáng tạo và bàn tay lao động của mình, chỉ trong Dòng sáu tháng, công nhân đội cầu 21 thuộc Tổng Công ty Xây dựng Sông Đà đã hoàn thành kế hoạch cả năm.

Trong đó:

+ Chủ ngữ: Công nhân đội câu 21… sông Đà

+ Vị ngữ: đã hoàn thành kế hoạch cả năm

II. Cậu sai về quan hệ ngữ nghĩa giữa các thành phần cấu

Nguyên nhân mắc lỗi:

+ Chủ yếu do người viết thiếu tư duy lô-gíc cần thiết, nói cách khác, tư duy thiếu chặt chẽ, minh xác.

+ Do người viết không nắm chắc, hiểu kĩ nội dung cần thể hiện trong câu.

 Cách chữa chủ yếu đối với loại câu này là xác lập lại mối quan hệ lô-gíc, quan hệ ngữ nghĩa giữa các bộ phận trong câu sao cho hợp lí, chặt chẽ. Về mặt từ ngữ, khi sửa, cần sắp xếp lại trật tự sao cho phù hợp và nếu cần thiết, có thể thay thế một hoặc một vài từ nào đó.

1. Mỗi bộ phận in đậm trong câu Hai hàm răng cắn chặt, quai hàm banh ra, cặp mắt nảy lửa, ta thấy dượng Hương Thư ghi trên ngọn sào giống như một hiệp sĩ của Trường Sơn oai linh, hùng vĩ nói về dượng Hương Thư.

2. Câu trên là một câu sai về quan hệ ngữ nghĩa bởi mỗi bộ phận được in đậm trong câu là nói về dượng Hương Thư nhưng nếu viết như thế, người đọc lại hiểu các bộ phận đó là của ta (người thấy dượng Hương Thư)

Cách chữa: Ta thấy dượng Hương Thư, hai hàm răng cắn chặt, quai hàm bạnh ra, cặp mắt nảy lửa, ghi trên ngọn sào giống như một hiệp sĩ của Trường Sơn oai linh, hùng vĩ.

B. HƯỚNG DẪN LUYỆN TẬP

1. Bài tập này yêu cầu các em xác định chủ ngữ, vị ngữ những câu dẫn trong SGK trang 141.

Có thể dùng cách đặt câu hỏi để xác định chủ ngữ, vị ngữ trong từng câu. Cụ thể:

– Để xác định chủ ngữ:

+ Ở câu a và câu b, có thể dùng câu hỏi Cái gì?

+ Ở câu c, dùng câu hỏi Ai?

– Để xác định vị ngữ, có thể dùng câu hỏi Như thế nào? hoặc Ra sao?

a. Năm 1945, cầu được đổi tên thành cầu Long Biên. (Theo Thuý Lan)

Trong đó:

+ Chủ ngữ: Câu

+ Vị ngữ: Được đổi tên thành cầu Long Biên.

b. […] Cứ mỗi lần ngẩng lên nhìn bầu trời Hà Nội trong xanh, lòng tôi lại nhớ những năm tháng chống đế quốc Mĩ oanh liệt và oai hùng. (Theo Thuý Lan)

Trong đó:

+ Chủ ngữ: Lòng tôi

+ Vị ngữ: Lại nhớ những năm tháng … oai hùng.

c. Đứng trên cầu, nhìn dòng sông Hồng đỏ rực nước cuồn cuộn chảy với sức mạnh không gì ngăn nổi, nhấn chìm bao màu xanh thân thương, bao làng mạc trù phú đôi bờ, tôi cảm thấy chiếc cầu như chiếc cũng đung đưa, nhưng vẫn dẻo dai, vững chắc. (Theo Thuý Lan)

Trong đó:

+ Chủ ngữ: tôi

+ Vị ngữ: cảm thấy … vững chãi.

2. Bài tập này yêu cầu các em viết thêm chủ ngữ và vị ngữ phù hợp vào những chỗ trống để tạo thành câu hoàn chỉnh.

Tương tự ở bài 29, trong bài tập này, muốn tìm được chủ ngữ, vị ngữ thích hợp để điền vào chỗ trống, các em cần dựa vào nội dung của các từ ngữ cho sẵn, sao cho phần thêm vào phải tương đương về nội dung với phần cho săn.

a. Mỗi khi tan trường, học sinh nhanh chóng toả về các ngả đường.

b. Ngoài cánh đồng, bà con nông dân đang gặt lúa.

c. Giữa cánh đồng lúa chín, em và các bạn đặt rất nhiều thằng bù nhìn.

 d. Khi chiếc ô tô về đến đầu làng, cả làng kéo ra xem.

3. Bài tập này có hai yêu cầu:

– Chỉ ra những chỗ sai trong những câu dẫn ở SGK trang 142.

– Nêu cách chữa các câu sai đó.

Cả ba câu trong bài tập này đều là những câu sai vì chúng mới chỉ có thành phần phụ trạng ngữ được phát triển dài, chưa có chủ ngữ và vị ngữ.

Tương tự như các bài tập trước, dựa vào nội dung của thành phần trạng ngữ cho sẵn, các em thêm chủ ngữ và vị ngữ vào sau trạng ngữ để tạo thành câu hoàn chỉnh.

a. Giữa hố, nơi có một toà tháp cổ kính, đàn chim sâm cầm đang dập dềnh trên mặt nước.

b. Trải qua mấy nghìn năm đấu tranh chống ngoại xâm của dân tộc a, một dân tộc anh hùng, nền độc lập của dân tộc đã được giữ.

c. Nhằm ghi lại những chiến công lịch sử của quân và dân Hà Nội bảo vệ cây cầu trong những năm tháng chiến tranh ác liệt, nhân dân quận Long Biên đã xây dựng tượng đài tưởng niệm.

4. Bài tập này có hai yêu cầu:

– Chỉ ra những chỗ sai trong những câu dẫn ở SGK trang 142.

– Nêu cách chữa các câu sai đó.

Cả ba câu trong bài tập này đều là những câu sai vì quan hệ về nghĩa giữa một số bộ phận trong câu không tương hợp.

a. Cây cầu đưa những chiếc xe vận tải nặng nề vượt qua sông và bóp còi rộn vang cả dòng sông yên tĩnh.

Trong đó:

+ Chủ ngữ: cây cầu

+ Hai vị ngữ:

(+) đưa những chiếc xe vận tải nặng nề vượt qua sông

(+) bóp còi rộn vang cả dòng sông yên tĩnh.

Ta thấy về mặt nghĩa, chủ ngữ cây cầu chỉ tương hợp với vị ngữ thứ nhất đưa những chiếc xe vận tải nặng nề vượt qua sông không tương hợp với vị ngữ thứ hai bóp còi rộn vang cả dòng sông yên tĩnh. Cây cầu (chủ ngữ) không thể bóp còi rộn vang cả dòng sông yên tĩnh (vị ngữ).

Có hai cách chữa:

+ Chuyển câu trên thành câu ghép: Cây cầu đưa những chiếc xe vận tải nặng nề vượt qua sông; tiếng còi rộn vang cả dòng sông yên tĩnh.

+ Chuyển câu trên thành hai câu đơn: Cây cầu đưa những chiếc xe vận tải nặng nề vượt qua sông. Xe bóp còi rộn vang cả dòng sông yên tĩnh.

b. Vừa đi học về, mẹ đã bảo Thuý sang đón em. Thúy cất bội cặp sách rồi đi ngay.

Trong câu này, trạng ngữ vừa đi học về không có sự tương hợp với chủ ngữ mẹ bởi người vừa đi học là Thuý chứ không phải mẹ.

Cách chữa: chuyển cầu trên thành câu ghép, điều chỉnh trạng ngữ thành vế câu.

Thuý vừa đi học về, mẹ đã bảo Thúy sang đón em

c. Khi em đến công trường thì Tuấn gọi em và được bạn ấy cho một cây bút mới.

Trong đó:

+ Trạng ngữ: Khi em đến cổng trường

+ Chủ ngữ: Tuấn

+ Câu có hai vị ngữ :

– gọi em

– được bạn ấy cho một cây bút mới.

Về mặt nghĩa, chủ ngữ Tuấn chỉ tương hợp với vị ngữ thứ nhất là gọi em, không tương hợp với vị ngữ thứ hai được bạn ấy cho một cây bút mới.

Cách chữa: Điều chỉnh vị ngữ cho tương hợp với chủ ngữ: Khi em đến cổng trường thì Tuấn gọi em và cho em một cây bút mới.

This div height required for enabling the sticky sidebar
Tài Liệu Chùa