Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem : Ad Clicks : Ad người đã xem :

WEBSITE TẢI TÀI LIỆU NHIỀU NGƯỜI TIN TƯỞNG NHẤT VIỆT NAM

Câu trần thuật đơn không có từ LÀ

img

Hướng dẫn soạn văn 6 – soạn bài Câu trần thuật đơn không có từ LÀ – Tài Liệu Chùa

Thuộc mục lục Soạn văn 6 | Soạn văn lớp 6 | Soạn văn 6 Bài 28 | Soạn bài Câu trần thuật đơn không có từ LÀ | Tài Liệu Chùa

soạn văn 6 soạn bài Câu trần thuật đơn không có từ LÀ
soạn văn 6 soạn bài Câu trần thuật đơn không có từ LÀ

Mục đích của bài học, giúp các em củng cố và nâng cao kiến thức về các kiểu câu trần thuật đơn đã học ở bậc Tiểu học.

Cụ thể là:

– Đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là;

– Hai kiểu cầu cơ bản: câu miêu tả và câu tồn tại.

A. HƯỚNG DẪN TÌM HIỂU BÀI

I. Đặc điểm của câu trần thuật đơn không có từ là

Câu trần thuật đơn không có từ là còn gọi là câu tả Trong câu trần thuật đơn không có từ là:

– Chủ ngữ thường do danh từ (cụm danh từ) đảm nhiệm

Ví dụ:

(+) Chủ ngữ do danh từ đảm nhiệm Chèo bẻo chỉ sợ mỗi chim cắt (Duy Khán)

(+) Chủ ngữ do cụm danh từ đảm nhiệm Khi tiếng nó rú lên, tất cả gà con chui vào cánh mẹ. (Duy Khán)

Chủ ngữ trả lời cho câu hỏi: Ai?, Con gì?, Cái gì?

Ví dụ:

(+1) Chủ ngữ trả lời cho câu hỏi: Ai?

Người xứ Gru-di-a ca tụng khí trời của núi cao, những tảng đá sáng rực […]. (I. E-ren-bua)

Ai ca tụng khí trời của núi cao, những tảng đá sáng rực? – Người xứ Gru-di-a.

+ Chủ ngữ trả lời cho câu hỏi: Con gì?

Chim cắt cánh nhọn như dao bầu chọc tiết lợn. (Duy Khán)

Con gì cảnh nhọn như dao bầu chọc tiết lợn?

– Chim cắt.

+ Chủ ngữ trả lời cho câu hỏi: Cái gì?

Sách là báu vật không thể thiếu đối với mỗi người. (Thành Mỹ)

Cái gì là báu vật không thể thiếu đối với mỗi người? – Sách

– Vị ngữ thường do động từ (cụm động từ) hoặc tính từ (cụm tính từ) đảm nhiệm.

Ví dụ:

+ Vị ngữ do động từ đảm nhiệm Mẹ tôi cầm gáo từ từ dội. (Đỗ Thu)

+ Vị ngữ do cụm động từ đảm nhiệm Cây hồng bì đã cởi bỏ hết những cái áo lá già đen đủi. (Tô Hoài)

+ Vị ngữ do tính từ đảm nhiệm Đôi càng tôi mẫm bóng (Tô Hoài)

+ Vị ngữ do cụm tính từ đảm nhiệm Cánh Dế Choắt chỉ ngắn củn đến giữa lưng (Tô Hoài)

Vị ngữ trả lời cho câu hỏi: Làm gi? hoặc Thế nào?

Vi du:

+ Mẹ tôi làm gì?

– Cầm gáo nước từ từ dội.

+ Đội càng tôi thế nào?

– Mẫm bóng

– Khi biểu thị ý phủ định, vị ngữ kết hợp với các từ không, chưa.

Ví dụ: Cây hồng bì chưa cởi bỏ hết những cái áo lá già đen đủi. Đối cùng tôi không mẫm bóng

1. Xác định chủ ngữ, vị ngữ dẫn ở SGK trang 118, 119:

a. Phú ông mừng lắm

Trong đó:

(+) Chủ ngữ: Phú ông (t)

Vị ngữ: mừng lắm

b. Chúng tôi hội tụ ở góc sân (Duy Khán)

 Trong đó:

(+) Chủ ngữ: Chúng tôi

(+) Vị ngữ: hội tụ ở góc sân

2. Hai câu dẫn ở mục 1 có:

a) Vị ngữ mừng lắm do cụm tính từ tạo thành

b) Vị ngữ hội tụ ở góc sân do cụm động từ tạo thành

3. Vị ngữ biểu thị ý phủ định:

a. Phú ông không mừng lắm

Chúng tôi không hội tụ ở góc sân

II. Câu miêu tả và câu tồn tại

Sách giáo khoa phần cấu trần thuật đơn không có từ là thành hai loại câu: câu miêu tả và câu tồn tại

– Câu miêu tả là loại câu dùng để miêu tả hành động, trạng thái, đặc điểm,… của sự vật nêu ở chủ ngữ (chủ ý: từ sự vật được dùng theo nghĩa rộng bao gồm: người, con vật, vật vô tri…).

Trong câu miêu tả, chủ ngữ đứng trước vị ngữ.

Ví dụ: Ong vàng, ong vò vẽ, ong mật đánh lộn nhau để hút mật ở hoa.

Trong đó:

Chủ ngữ: ong vàng, ong vò vẽ, ong mật

Vị ngữ: đánh lộn nhau…

Trong câu này, chủ ngữ đứng trước vị ngữ.

– Cấu tồn tại là loại câu dùng để thông báo về sự xuất hiện, tồn tại hoặc tiêu biến của sự vật.

Một trong những cách tạo câu tồn tại là đảo chủ ngữ xuống sau vị ngữ.

 Ví dụ: Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng mái đình, mái chùa cổ kính. (Thép Mới) 

Trong đó:

+ Vị ngữ: thấp thoáng.

+ Chủ ngữ: mái đình, mái chùa cổ kính Trong câu này, chủ ngữ được đảo xuống sau vị ngữ.

1. Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong các câu:

a. Đằng cuối bãi, hai cậu bé con tiến lên.

Trong đó:

+ Chủ ngữ: hai cậu bé con

+ Vị ngữ: tiến lên

b. Đằng cuối bãi, tiến lại hai cậu bé con

Trong đó:

+ Vị ngữ: tiến lại

+ Chủ ngữ: hai cậu bé con

Câu thích hợp để điền vào chỗ trống trong đoạn dẫn ở SGK trang 119 là câu Đằng cuối bãi, tiến lại hai cậu bé con. Trong câu này, vị ngữ được đảo lên trước chủ ngữ, nhằm nhấn mạnh vào nội dung thông báo nêu ở vị ngữ. Câu này thông báo về sự xuất hiện của sự vật (tức hai cậu bé) – cái mà khiến cho nhân vật tôi trong đoạn trích đang đứng ngoài cửa gặm mấy nhánh cỏ non ăn điểm tâm phải một lần xuống cỏ, chui nhanh về hang.

B. HƯỚNG DẪN LUYỆN TẬP

1. Bài tập này có hai yêu cầu: – Xác định chủ ngữ, vị ngữ trong các câu dẫn ở SGK trang 120.

– Xác định câu nào là câu miêu tả, câu nào là câu tồn tại.

a. Bóng tre trùm lên âu yếm làng, bản, xóm, thôn. Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng mái đình, mái chùa. Dưới bóng tre xanh, ta gìn giữ một nền văn hóa lâu đời. 

 – Câu thứ nhất: Bóng tre trùm lên âu yếm làng, bản, xóm, thôn

+ Trong đó:

(+1) Chủ ngữ: bóng tre

(+2) Vị ngữ: trùm lên âu yếm làng, bản, xóm, thôn.

+ Động từ trùm lên có tác dụng miêu tả trạng thái của sự vật nêu chủ ngữ bóng tre.

+ Trong câu này, chủ ngữ đứng trước vị ngữ.

Từ đó, khẳng định bóng tre trùm lên âu yếm bản, làng, thôn, xóm là câu miêu tả.

– Câu thứ hai: Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng mái đình, mái chùa cổ kính.

+ Trong đó:

(+1) Chủ ngữ: mái đình, mái chùa cổ kính.

(+) Vị ngữ là: Thấp thoáng.

+ Động từ thấp thoáng có tác dụng thông báo về sự tồn tại của sự vật nêu ở chủ ngữ mái đình, mái chùa cổ kính.

+ Trong câu này, vị ngữ đứng trước chủ ngữ.

Từ đó, khẳng định Dưới bóng tre của ngàn xưa, thấp thoáng mái đình, mái chùa cổ kính là câu tồn tại.

– Câu thứ ba: Dưới bóng tre xanh, ta gìn giữ một nền văn hoá lâu đời.

+ Trong đó:

(+1) Chủ ngữ: ta

(+2) Vị ngữ: gìn giữ một nền văn hoá lâu đời.

+ Động từ gìn giữ có tác dụng miêu tả hành động của sự vật nếu ở chủ ngữ ta

+ Trong câu này, chủ ngữ đứng trước vị ngữ.

Từ đó, khẳng định Dưới bóng tre xanh, ta gìn giữ một nền văn hoá lâu đời là câu miêu tả.

b. Bên hàng xóm tôi có cái hang của Dế Choắt, Dế Choắt là tên tội đã đặt cho nó một cách chế giễu và trịch thượng thế. (Tô Hoài)

– Câu thứ nhất: Bên hàng xóm tôi có cái hang của Dế Choắt.

+ Câu này có cấu tạo đặc biệt, trong đó:

+ Trạng ngữ: bên hàng xóm tôi

+ Vị ngữ: có cái hang của Dế Choắt

+ Động từ có có tác dụng thông báo về sự tồn tại của sự vật (cái hang của Dế Choắt)

Từ đó, khẳng định Ban hàng xóm tôi có cái hang của Dế Choắt là câu tồn tại.

– Câu thứ hai: Cây này là câu trần thuật đơn có từ là (không xét đến ở bài tập này)

c. Dưới gốc tre, tua tủa những mầm măng. Măng trồi lên nhọn hoắt như một mũi gai khổng lồ xuyên qua luỹ đất mà trỗi dậy. (Ngô Văn Phú)

– Câu thứ nhất: Dưới gốc tre, tua tủa những mầm măng.

+ Trong đó:

(+1) Chủ ngữ: những mầm măng

(+1) Vị ngữ: tua tủa

+ Tính từ tua tủa có tác dụng thông báo về sự tồn tại của sự vật nêu ở chủ ngữ những mầm măng.

+ Trong câu này, vị ngữ đứng trước chủ ngữ.

Từ đó, khẳng định Dưới gốc tre, tua tủa những mầm măng là câu tồn tại.

– Câu thứ hai: Măng trồi lên nhọn hoắt như một mũi gai khổng lồ xuyên qua luỹ đất mà trỗi dậy.

+ Trong đó:

+ Chủ ngữ: măng

+ Vị ngữ: trồi lên nhọn hoắt… trỗi dậy

+ Động từ trôi có tác dụng miêu tả hành động của sự vật nêu ở chủ ngữ măng.

+ Trong câu này, chủ ngữ đứng trước vị ngữ.

Từ đó, khẳng định Măng trôi lên nhọn hoắt như một mũi gai không lô, xuyên qua luỹ đất mà trỗi dậy là câu miêu tả.

2. Bài tập này có hai yêu cầu:

– Viết một đoạn văn từ năm đến bảy câu tả cảnh trường em;

– Trong đoạn văn đó có sử dụng ít nhất là một câu tồn tại.

Muốn viết được đoạn văn tả cảnh trường em, trước hết, em phải tìm ý, sắp xếp các ý; sau đó, lập dàn ý để viết đoạn văn đó.

Muốn viết câu tồn tại, các em chỉ cần đảo chủ ngữ xuống sau vị ngữ.

Sau đây là một số cấu tồn tại để tả cảnh trường:

– Trên cột cờ, tung bay phấp phới lá cờ Tổ quốc.

– Trong sân trường, rực rỡ đỏ tươi những chùm hoa phượng đỏ.

– Trên tường trắng, chạy dài nổi bật một dòng chữ đỏ “Thi đua dạy tốt, học tốt”.

This div height required for enabling the sticky sidebar
Tài Liệu Chùa